Παρασκευή, 22 Οκτωβρίου 2021

www.totsisgroup.gr  Est.1954

ΤΕΥΧΟΣ logistis
Εισάγετε το email σας
και μείνετε ενημερωμένοι
Downloads
Γενική Γραμματεία Πληροφοριακών ΣυστημάτωνΣυχνές Ερωτήσεις - Απαντήσεις
Λεπτομέρειες Άρθρου
Παρασκευή 4 Οκτωβρίου 2019
Αρθρο του Γιώργου Δαλιάνη
Φορολογική αντιμετώπιση εταιρικών μετασχηματισμών

Πρόσφατα ψηφίσθηκε ο νόμος 4601/2019 για εταιρικούς μετασχηματισμούς με τον οποίο επιδιώκεται η αναμόρφωση του δικαίου των εταιρικών μετασχηματισμών και γίνεται προσπάθεια συστηματοποίησής του για πρώτη φορά σε ένα ενιαίο νομοθετικό κείμενο. Στο παρόν άρθρο θα εξετάσουμε τα κυριότερα σημεία του νέου νόμου, με ιδιαίτερη έμφαση στην φορολογική αντιμετώπιση των σχετικών ζητημάτων που ανακύπτουν.

Πεδίο εφαρμογής του νόμου
Καταρχάς, οι μορφές εταιρικών μετασχηματισμών που εμπίπτουν στον νόμο είναι:
- συγχώνευση
- διάσπαση
- μετατροπή
Δεν εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του νόμου οι διασυνοριακές συγχωνεύσεις (διότι υπερισχύει το ευρωπαϊκό δίκαιο) και θα συνεχίσουν να διέπονται από τον ν. 3777/2009, καθώς και οι περιπτώσεις που αναφέρονται στον ν. 4335/2015.

Νομικές μορφές που αφορά ο νέος νόμος
Με βάση το άρθρο 2, ο νέος νόμος καταλαμβάνει αποκλειστικά νομικά πρόσωπα με εμπορική ιδιότητα, όπως αυτά περιοριστικά απαριθμώνται κατωτέρω:
α. Ανώνυμες Εταιρείες.
β. Εταιρείες Περιορισμένης Ευθύνης.
γ. Ιδιωτικές Κεφαλαιουχικές Εταιρείες.
δ. Ομόρρυθμες Εταιρείες.
ε. Ετερόρρυθμες Εταιρείες.
στ. Ετερόρρυθμες Εταιρείες κατά μετοχές.
ζ. Κοινοπραξίες που προβλέπονται στην παρ. 3 του άρθρου 293 του ν. 4072/2012 (Α86).
η. Ευρωπαϊκές Εταιρείες (SE) που προβλέπονται στον Κανονισμό (ΕΚ) 2157/2001 του Συμβουλίου της 8ης Οκτωβρίου 2001 (ΕΕ L 294).
θ. Αστικοί Συνεταιρισμοί.
ι. Ευρωπαϊκές Συνεταιριστικές Εταιρείες (ΕΣΕτ) που προβλέπονται στον Κανονισμό (ΕΚ) 1435/2003 της 22ής Ιουλίου 2003 (ΕΕ L 207).
Σημειώνουμε ότι επιτρέπονται πλέον όλα τα είδη μετασχηματισμών, μεταξύ κάθε νομικής μορφής, από τις ανωτέρω (α-ι) .

Προσοχή:
Δεν περιλαμβάνεται η «Ατομική Επιχείρηση», όπως άλλωστε και στο προηγούμενο νομοθετικό πλαίσιο. Και αυτό διότι σύμφωνα με τις θεμελιώδεις αρχές του εμπορικού δικαίου μετατροπή πραγματοποιείται όταν μια εταιρεία που διαθέτει ήδη νομική προσωπικότητα μεταβάλλει την εταιρική της μορφή σε έναν άλλο εταιρικό τύπο (π.χ. μια Ε.Π.Ε. σε Α.Ε.). Δεδομένου ότι η ατομική επιχείρηση δεν διαθέτει βάσει νόμου νομική προσωπικότητα δεν είναι νοητή η μετατροπή εταιρείας χωρίς νομική προσωπικότητα σε (άλλη) εταιρεία με νομική προσωπικότητα.
Η μετατροπή ατομικής επιχείρησης σε ΕΠΕ/ΑΕ/IKE αποτελεί κατ ουσίαν σύσταση νέου νομικού προσώπου με εισφορά σε είδος και όχι μετατροπή κατά την έννοια των διατάξεων των άρθρων 118-133 του νέου νόμου για τους εταιρικούς μετασχηματισμούς (ν. 4601/2019). Στην περίπτωση αυτή, λοιπόν, εφαρμόζονται οι διατάξεις των αναπτυξιακών νόμων (ν.δ. 1297/1972, ν. 2166/1993 κ.λπ.) (βλ. και ΑΑΔΕ/Ε2048/21.3.2019).
Περαιτέρω, εκτός από τις ατομικές επιχειρήσεις δεν εμπίπτουν στον νόμο και:
- εν γένει οι εταιρικές μορφές που στερούνται νομικής προσωπικότητας (π.χ. κοινωνία κληρονόμων, συνιδιοκτησία λ.χ. φορτηγού, συμπλοιοκτησία)
- ναυτικές εταιρείες του ν. 959/1979
- ναυτικές εταιρείες πλοίων αναψυχής του ν. 3182/2003
- αγροτικοί συνεταιρισμοί του ν. 4384/2016

Εναρξη ισχύος του νόμου
Εναρξη ισχύος του νόμου είναι η 15η Απριλίου 2019, ενώ για τις περιπτώσεις που οι διαδικασίες βρίσκονταν ήδη σε εξέλιξη κατά την δημοσίευση του νόμου, θα εξακολουθήσει να ισχύει το προγενέστερο καθεστώς. Συγκεκριμένα, ο νέος νόμος εφαρμόζεται σε:
α) συγχωνεύσεις στις οποίες η ημερομηνία του σχεδίου σύμβασης συγχώνευσης είναι μεταγενέστερη της 15ης.4.2019, για οποιαδήποτε από τις εταιρείες που μετέχουν στη συγχώνευση,
β) διασπάσεις στις οποίες η ημερομηνία του σχεδίου σύμβασης διάσπασης είναι μεταγενέστερη της 15ης.4.2019, για οποιαδήποτε από τις εταιρείες που μετέχουν στη διάσπαση και
γ) μετατροπές στις οποίες η απόφαση της συνέλευσης ή των εταίρων λαμβάνεται μετά την 15η.4.2019.

Φορολογικές Διατάξεις
Ο νόμος 4601/2019 αντιμετωπίζει τους μετασχηματισμούς μόνο από εταιρικής σκοπιάς και δεν έχει κάποια αντιμετώπιση φορολογικών θεμάτων. Συγκεκριμένα, με τις διατάξεις του άρθρου 4 παρ. 1 του νόμου αυτού ορίζεται ότι οι διατάξεις του ν.δ. 1297/1972, των ν. 2166/1993, 4172/2013 και άλλων νόμων, ιδίως φορολογικού ή αναπτυξιακού περιεχομένου, οι οποίες αναφέρονται σε μετασχηματισμούς που αποτελούν αντικείμενο του νόμου, διατηρούνται σε ισχύ ως προς τις φορολογικές τους ρυθμίσεις και τα παρεχόμενα πλεονεκτήματα ή κίνητρα. Δυστυχώς αυτό το γεγονός κάνει τον νόμο ατελή και τα κενά που αφήνει θα ανακύψουν πολλά προβλήματα στην εφαρμογή του. Στα πλαίσια αυτά, με την εφαρμογή του νόμου 4601/2019 θα δημιουργηθούν ζητήματα όπου για τον εταιρικό μετασχηματισμό είναι απαραίτητη η αποτίμηση εισφορών, ιδίως σε σχέση με τον ν. 2166/1993 που ρητά αποκλείει την αποτίμηση.

Ορισμός εμπειρογνωμόνων
Για την εξέταση του σχεδίου σύμβασης μετασχηματισμού ή εξακρίβωσης της περιουσίας προβλέπεται ο ορισμός εμπειρογνώμονα. Τον ρόλο αυτό μπορεί να έχουν οι ορκωτοί ελεγκτές λογιστές και ελεγκτικές εταιρείες, αλλά και οι πιστοποιημένοι εκτιμητές του ν. 4152/2013, είτε λογιστές-φοροτεχνικοί Α Τάξεως, είτε διπλωματούχοι οικονομολόγοι εγγεγραμμένοι στο μητρώο του οικονομικού επιμελητηρίου Ελλάδος.

Δικαιώματα Εργαζομένων
Με την διενέργεια οποιασδήποτε πράξης βάσει του ν. 4601/2019 (μετατροπή, συγχώνευση κ.λπ.) υπάρχει προστασία των εργαζομένων, σύμφωνα και με τις ισχύουσες διατάξεις για την μεταβολή του προσώπου του εργοδότη (ΠΟΛ 178/2002).
Εν κατακλείδι, διαπιστώνουμε ότι η απόπειρα του Ελληνα νομοθέτη για ενοποίηση και συστηματοποίηση του δικαίου των εταιρικών μετασχηματισμών, μέσω του άρτι ψηφισθέντος νόμου (4601/2019) βρίσκει πολλαπλά προσκόμματα. Αφενός, διότι το εταιρικό δίκαιο των μετασχηματισμών, το οποίο είναι διασκορπισμένο σε διάσπαρτα νομοθετήματα δεν ενοποιείται εξ ολοκλήρου, δεδομένου ότι εξακολουθούν να διατηρούνται σε ισχύ ορισμένες από τις σχετικές προϋπάρχουσες διατάξεις. Αφετέρου, διότι ο νέος νόμος δεν περιέχει ρυθμίσεις φορολογικού χαρακτήρα, διατηρουμένων σε ισχύ ως προς τις φορολογικές διατάξεις των κατά τα λοιπά καταργούμενων νόμων. Η δεύτερη αδυναμία του νόμου είναι η πλέον σημαντική, δεδομένου ότι οι υφιστάμενες φορολογικές ρυθμίσεις (που εξακολουθούν να ισχύουν και μετά την έναρξη ισχύος του νέου νόμου) δεν καλύπτουν όλα τα σκέλη των εταιρικών μετασχηματισμών που εισάγει ο νέος νόμος, αφού το φορολογικό σκέλος είχε σχεδιαστεί με βάση το τότε υφιστάμενο εταιρικό δίκαιο των μετασχηματισμών. Αυτή η διαφορά ταχυτήτων μεταξύ των δύο πόλων, δηλαδή του εταιρικού και του φορολογικού δικαίου των εταιρικών μετασχηματισμών, αναμένεται να γεννήσει προβλήματα στην υλοποίησή τους, ιδίως στις περιπτώσεις όπου απαιτείται αποτίμηση, εάν δεν υπάρξει άμεση νομοθετική πρωτοβουλία για τον επανασχεδιασμό και τον εκσυγχρονισμό της φορολογικής νομοθεσίας που διέπει τους εταιρικούς μετασχηματισμούς.

______________
(*) Ο κ. Γιώργος Δαλιάνης είναι Διευθύνων Σύμβουλος της Artion Α.Ε. & ιδρυτής του Ομίλου Artion, Οικονομολόγος - Φοροτεχνικός.


Εγκ. Α.Α.Δ.Ε. Ε 2193/19.10.2021
Κοινοποίηση των διατάξεων του άρθρων τεσσαρακοστού τέταρτου, πεντηκοστού τέταρτου, πεντηκοστού έκτου, πεντηκοστού έβδομου, πεντηκοστού όγδοου, πεντηκοστού ένατου, εξηκοστού έκτου, εξηκοστού έβδομου και εξηκοστού ένατου του ν. 4839/2021 (Α 181).
Εγκ. Α.Α.Δ.Ε. Ε 2192/18.10.2021
Παροχή οδηγιών και διευκρινίσεων σχετικά με τις μεταβολές που επήλθαν στη διαδικασία πτώχευσης με τον ν. 4738/2020 «Ρύθμιση οφειλών και παροχή δεύτερης ευκαιρίας και άλλες διατάξεις» (Α 207) για την είσπραξη οφειλών πτωχών οφειλετών του Δημοσίου
Αποφ. Α.Α.Δ.Ε. Α 1229/07.10.2021
Τροποποίηση της υπό στοιχεία Φ.31/13/3.6.2003 απόφασης του Υφυπουργού Οικονομίας και Οικονομικών (Β' 816) «Σύσταση και λειτουργία φορολογικών αποθηκών κοινοτικών οχημάτων»
Εγκ. Α.Α.Δ.Ε. Ε 2191/11.10.2021
Γνωστοποίηση της τιμής ελαιολάδου ελαιοκομικού έτους 2021-2022, για την εφαρμογή των διατάξεων της εισφοράς δακοκτονίας
Α.Υ.Ο. Α 1227/07.10.2021
Παράταση και αναστολή καταβολής βεβαιωμένων οφειλών στις Τοπικές Κοινότητες Λιγορτύνου, Τεφελίου και Χαρακίου της Δημοτικής Ενότητας Αστερουσίων και στις Τοπικές Κοινότητες Πεζών, Χουδετσίου, Αγίου Βασιλείου, Δαμανίων, Καλλονής, Αλαγνίου, Αστριτσίου, Μελεσών, Μυρτιάς, Κουνάβων, Μεταξοχωρίου και Αγίων Παρασκιών της Δημοτικής Ενότητας Ν. Καζαντζάκη του Δήμου Αρχανών - Αστερουσιών της Περιφερειακής Ενότητας Ηρακλείου της Περιφέρειας Κρήτης για την αντιμετώπιση των έκτακτων αναγκών που προέκυψαν λόγω του σεισμού που εκδηλώθηκε στην περιοχή στις 27/09/2021.
Περισσότερα »
Εγκύκλιος ΕΦΚΑ 9/01.02.2021
Μείωση ασφαλιστικών εισφορών απασχολούμενων στον ιδιωτικό τομέα από 01.01.2021 έως 31.12.2021
Εγκύκλιος 54/28.12.2020
Κοινοποίηση των διατάξεων του άρθρου 109 του ν. 4764/2020 σχετικά με την επανένταξη πληγέντων από την πανδημία του κορωνοϊού σε καθεστώς ρύθμισης ασφαλιστικών οφειλών
Εγκύκλιος ΕΦΚΑ 53/21.12.2020
Χορήγηση βεβαίωσης απογραφικής δήλωσης σε περιπτώσεις επανεγγραφής στον e-ΕΦΚΑ - Νέα ηλεκτρονική υπηρεσία για μη μισθωτούς, ελεύθερους επαγγελματίες, αυτοαπασχολούμενους και αγρότες
Εγκύκλιος ΕΦΚΑ 41/25.09.2020
Ασφάλιση μελών και εργαζόμενων σε Κοινωνικές Συνεταιριστικές Επιχειρήσεις
Εγκύκλιος ΕΦΚΑ 42/25.09.2020
Κοινοποίηση διατάξεων της παρ. 3 του άρθρου 31 του Ν.4701/2020 (ΦΕΚ Α 128) σχετικά με την έκδοση πράξεων/αποφάσεων επί αιτήσεων φυσικών προσώπων της παρ. 1 του άρθρου 31 του Ν.4321/2015 (ΦΕΚ Α 32) περί απαλλαγής τους από την αλληλέγγυα ευθύνη για την καταβολή ασφαλιστικών οφειλών νομικού προσώπου και χορήγησης άρσης κατάσχεσης
Περισσότερα »
Επιμέλεια: Χρήστος Ν. Τότσης
Νικόλαος Χρ. Τότσης
Ειδήσεις - Κρίσεις - Σχόλια
Aρθρο του Γεωργίου Στ. Αληφαντή
Μετασχηματισμοί Ν. 4601/2019 και εμπειρογνώμονες
Αρθρο Γιώργου Δαλιάνη
Κρυπτονομίσματα και φορολογία
Αρθρο του Γιώργου Παλαιτσάκη
Oι επιχειρήσεις-δικαιούχοι απαλλαγής ενοικίων για Ιανουάριο - Φεβρουάριο και οι αποζημιώσεις στους ιδιοκτήτες
Αρθρο του Κων/ντινου Ι. Νιφορόπουλου
Το «ταξίδι» της λέξης «Λογιστική» στην Ελληνική Γλώσσα και Ιστορία
Επιμέλεια: Χρήστος Ν. Τότσης
Νικόλαος Χρ. Τότσης
Τέλη κυκλοφορίας έτους 2021 και θέση οχημάτων σε ακινησία
Αρθρο του Γεωργίου Ι. Δουκίδη
Η Στρατηγική Σημασία του Ηλεκτρονικού Εμπορίου
Αρθρο των δικηγόρων Χρυσόστομου Π. Γκίκα και Σπύρου ΣΤ. Δελλαπόρτα
H ορθή εφαρμογή του άρθρου 23 περ. β του Κ.Φ.Ε περί απόρριψης δαπανών άνω των 500,00 ευρώ επειδή η εξόφληση δεν έγινε με τη χρήση τραπεζικού μέσου πληρωμής
Αρθρο του Μιλτιάδη Κ. Λεοντάρη
Μετατροπή Ε.Π.Ε. σε Ι.Κ.Ε.
Aρθρο του Γεωργίου Στ. Αληφαντή
Μερική διάσπαση και απόσχιση κλάδου. Οι καινοτομίες του Ν. 4601/2019 περί εταιρικών μετασχηματισμών
Περισσότερα »
ΚΑΛΑΘΙ ΑΓΟΡΑΣ
Το καλάθι είναι άδειο