Η 1η Οκτωβρίου αποτελεί, με τα σημερινά δεδομένα, το επόμενο μεγάλο ορόσημο στην ψηφιοποίηση των συναλλαγών των επιχειρήσεων. Από την ημερομηνία αυτή εντάσσονται υποχρεωτικά στην ηλεκτρονική τιμολόγηση όσες επιχειρήσεις είχαν δηλώσει ακαθάριστα έσοδα έως 1 εκατ. ευρώ για το φορολογικό έτος που άρχισε εντός του 2023.

Τις τελευταίες ημέρες η ΑΑΔΕ έχει ξεκινήσει μαζική αποστολή ηλεκτρονικών μηνυμάτων στους υπόχρεους, υπενθυμίζοντας όχι μόνο την έναρξη του νέου καθεστώτος αλλά και την ανάγκη εμπρόθεσμης υποβολής της απαιτούμενης δήλωσης στο myDATA.

Το μήνυμα συνοδεύεται από προειδοποίηση για τις κυρώσεις που μπορούν να ενεργοποιηθούν τόσο για τη μη υποβολή ή την εκπρόθεσμη υποβολή της δήλωσης όσο και για την έκδοση τιμολογίων με τρόπο που δεν προβλέπεται από το νέο πλαίσιο.

Η δεύτερη και τελευταία φάση εφαρμογής αφορά τις επιχειρήσεις με ακαθάριστα έσοδα έως και 1 εκατ. ευρώ. Οι μεγαλύτερες επιχειρήσεις, με τζίρο πάνω από το συγκεκριμένο όριο, έχουν ήδη ενταχθεί στην υποχρεωτική ηλεκτρονική τιμολόγηση από τις 2 Μαρτίου 2026.

Για τους νέους υπόχρεους, το μέτρο καλύπτει τις συναλλαγές χονδρικής μεταξύ επιχειρήσεων (B2B) που πραγματοποιούνται στην Ελλάδα, καθώς και συναλλαγές με τρίτες χώρες εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Περιλαμβάνονται επίσης οι συναλλαγές με φορείς της Γενικής Κυβέρνησης (B2G), στις περιπτώσεις όπου δεν υφίσταται ήδη υποχρέωση ηλεκτρονικής τιμολόγησης βάσει ειδικότερων διατάξεων.

Παράλληλα, η αποδοχή των ηλεκτρονικών τιμολογίων από τις επιχειρήσεις που τα λαμβάνουν είναι ήδη υποχρεωτική από τις 2 Μαρτίου 2026.

Παρότι η υποχρέωση ενεργοποιείται από την 1η Οκτωβρίου, έχει προβλεφθεί τρίμηνη περίοδος σταδιακής προσαρμογής έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026.

Κατά το συγκεκριμένο διάστημα επιτρέπεται η παράλληλη χρήση των υφιστάμενων τρόπων έκδοσης και διαβίβασης παραστατικών. Για να αξιοποιήσει, όμως, μια επιχείρηση αυτή τη δυνατότητα θα πρέπει να έχει υποβάλει τη σχετική δήλωση στο myDATA, δηλώνοντας ως ημερομηνία έναρξης χρήσης των υπηρεσιών ηλεκτρονικής τιμολόγησης το αργότερο την 1η Οκτωβρίου.

Η δήλωση μπορεί να υποβληθεί εμπρόθεσμα έως τις 12 Οκτωβρίου 2026. Η παράλειψη ή η εκπρόθεσμη υποβολή της ενεργοποιεί τις κυρώσεις που προβλέπει ο Κώδικας Φορολογικής Διαδικασίας για τις πληροφοριακές δηλώσεις.

Μεγαλύτερη προσοχή χρειάζεται στον τρόπο έκδοσης των παραστατικών μετά την υποχρεωτική ένταξη στο σύστημα. Τιμολόγιο που εκδίδεται με μη προβλεπόμενο τρόπο μπορεί φορολογικά να αντιμετωπιστεί ως μη εκδοθέν παραστατικό, με αποτέλεσμα να ενεργοποιούνται τα πρόστιμα του άρθρου 57 του ν. 5104/2024.

Όταν το παραστατικό επιβαρύνεται με ΦΠΑ, το βασικό πρόστιμο ανέρχεται στο 50% του φόρου που θα προέκυπτε από το τιμολόγιο που δεν εκδόθηκε νόμιμα.

Υπάρχει, παράλληλα, κατώτατο όριο προστίμου ανά φορολογικό έλεγχο: 250 ευρώ για επιχειρήσεις που τηρούν απλογραφικά βιβλία και 500 ευρώ για όσες τηρούν διπλογραφικά.

Οι κυρώσεις γίνονται σημαντικά αυστηρότερες σε περίπτωση υποτροπής. Σε δεύτερη παράβαση, το πρόστιμο ανεβαίνει στο 100% του φόρου που αναλογεί στο μη εκδοθέν στοιχείο, με ελάχιστο ποσό 500 ευρώ για τα απλογραφικά και 1.000 ευρώ για τα διπλογραφικά βιβλία.

Σε κάθε νέα υποτροπή, το πρόστιμο φτάνει στο 200% του αναλογούντος φόρου, με κατώτατα ποσά 1.000 και 2.000 ευρώ αντίστοιχα.

Για παραστατικά χωρίς ΦΠΑ προβλέπονται επίσης αυτοτελείς κυρώσεις, ενώ σε συγκεκριμένες παραβάσεις πληροφοριακών υποχρεώσεων το πρόστιμο μπορεί να φτάσει τα 2.500 ευρώ.

Οι επιχειρήσεις έχουν δύο επιλογές για να περάσουν στο νέο καθεστώς.

Η πρώτη είναι η συνεργασία με πιστοποιημένο πάροχο υπηρεσιών ηλεκτρονικής έκδοσης στοιχείων, μέσω του οποίου εκδίδονται και διαβιβάζονται τα παραστατικά.

Η δεύτερη είναι η χρήση των δωρεάν ψηφιακών εργαλείων της ΑΑΔΕ. Πρόκειται για την εφαρμογή «timologio» και το «myDATAapp» για κινητές συσκευές, μέσω των οποίων μπορεί να πραγματοποιείται η ψηφιακή έκδοση των παραστατικών και η ταυτόχρονη διαβίβασή τους στο myDATA.

Με την πλήρη εφαρμογή του συστήματος, η φορολογική διοίκηση αποκτά ουσιαστικά εικόνα των συναλλαγών σε πραγματικό χρόνο, ενώ τα δεδομένα μπορούν να αξιοποιούνται για την ενημέρωση των ηλεκτρονικών βιβλίων, τις διασταυρώσεις και την προσυμπλήρωση φορολογικών δηλώσεων.

Παρά την κινητοποίηση της ΑΑΔΕ και την αποστολή των σχετικών ειδοποιήσεων, η ημερομηνία της 1ης Οκτωβρίου δεν θεωρείται ακόμη απολύτως «κλειδωμένη».

Φορείς της αγοράς έχουν ζητήσει περισσότερο χρόνο προσαρμογής, ιδιαίτερα για τις μικρότερες επιχειρήσεις που καλούνται να αλλάξουν τον τρόπο έκδοσης των παραστατικών τους και να προσαρμόσουν τα λογιστικά και μηχανογραφικά τους συστήματα.

Στο πλαίσιο αυτό, δεν αποκλείεται να εξεταστεί μετάθεση της υποχρεωτικής εφαρμογής για την 1η Μαρτίου 2027.

Μέχρι να υπάρξει, πάντως, επίσημη απόφαση, οι επιχειρήσεις καλούνται να κινηθούν με βάση το υφιστάμενο χρονοδιάγραμμα. Και αυτό σημαίνει προετοιμασία για την 1η Οκτωβρίου και ιδιαίτερη προσοχή στην προθεσμία της 12ης Οκτωβρίου, καθώς μια καθυστέρηση στη μετάβαση μπορεί να μετατρέψει μια διαδικαστική παράλειψη σε φορολογικό πρόστιμο.

Πηγή: imerisia.gr