Αντίστροφα μετρά ο χρόνος για την εφαρμογή της νέας ρύθμισης του υπουργείου Οικονομικών για τα κόκκινα δάνεια του νόμου Κατσέλη, καθώς μέσα στον Ιούλιο αναμένεται να ξεκινήσει η διαδικασία αναδρομικού κουρέματος των τόκων και μείωσης των δόσεων, μετά τη δημοσίευση του νόμου και την έκδοση των εφαρμοστικών οδηγιών που θα εξειδικεύσουν τον τρόπο υπολογισμού.

Η παρέμβαση αφορά περίπου 100.000 δανειολήπτες με ενεργές δικαστικές ρυθμίσεις και προβλέπει την αυτόματη προσαρμογή των οφειλών τους, χωρίς να απαιτείται νέα αίτηση.

Έτσι, το βάρος της διαδικασίας περνά πλέον στις τράπεζες και στους servicers, οι οποίοι θα πρέπει να προχωρήσουν στους αναγκαίους υπολογισμούς και να αποτυπώσουν το όφελος απευθείας στο υπόλοιπο της οφειλής. Σε περίπτωση μη συμμόρφωσης, οι δανειολήπτες θα έχουν τη δυνατότητα να προχωρήσουν σε καταγγελία στην Τράπεζα της Ελλάδος ή στο ΥΠΟΙΚ.

Οι εφαρμοστικές εγκύκλιοι που αναμένονται τα επόμενα 24ωρα θα καθορίσουν τη μεθοδολογία με την οποία τράπεζες και servicers θα υπολογίσουν το αναδρομικό κούρεμα των τόκων στα δάνεια που βρίσκονται σε δικαστική ρύθμιση. Η βασική αλλαγή είναι ότι ο τόκος θα συνδέεται πλέον με τη μηνιαία καταβολή που έχει ορίσει το δικαστήριο και όχι με το συνολικό κεφάλαιο της οφειλής, όπως συνέβαινε σε περιπτώσεις που οδήγησαν σε υψηλότερες επιβαρύνσεις.

Για κάθε δάνειο θα πρέπει να προσδιοριστεί η αφετηρία της δικαστικής ρύθμισης, να ελεγχθούν οι πληρωμές που έγιναν έως και τον Ιούνιο του 2026 και να υπολογιστεί αν, με βάση το νέο πλαίσιο, ο δανειολήπτης έχει καταβάλει περισσότερα από όσα αναλογούσαν. Αν στο μεταξύ έχει υπάρξει νεότερη δικαστική απόφαση που τροποποίησε την αρχική ρύθμιση, ο υπολογισμός θα γίνεται από τον χρόνο έναρξης των καταβολών που προβλέπει η τελευταία απόφαση.

Το ποσό που θα προκύψει από αυτόν τον αναδρομικό υπολογισμό θα αφαιρεθεί από το υπόλοιπο της οφειλής, μειώνοντας το ποσό που απομένει προς αποπληρωμή. Με αυτόν τον τρόπο, η ελάφρυνση θα περάσει απευθείας στο δάνειο και θα οδηγήσει σε χαμηλότερες μηνιαίες δόσεις.

Η αλλαγή στον τρόπο υπολογισμού του τόκου είναι και το σημείο που κάνει τη ρύθμιση ουσιαστική για τον δανειολήπτη. Όταν ο τόκος δεν υπολογίζεται πάνω σε όλο το κεφάλαιο, αλλά μόνο πάνω στη δόση και για το διάστημα που μεσολαβεί ανάμεσα στις καταβολές, η μηνιαία επιβάρυνση περιορίζεται σημαντικά.

Ενδεικτικά, σε δάνειο με υπόλοιπο 144.500 ευρώ τον Ιανουάριο του 2024, η δόση με τον προηγούμενο τρόπο υπολογισμού έφθανε τα 731 ευρώ για διάρκεια 300 μηνών. Με τη νέα μέθοδο, η δόση μειώνεται στα 483 ευρώ, εκ των οποίων τα 482 ευρώ κατευθύνονται στην αποπληρωμή του κεφαλαίου και μόλις 1 ευρώ αντιστοιχεί σε τόκο.

Αν ο ίδιος δανειολήπτης κατέβαλλε επί 30 μήνες την υψηλότερη δόση, από τον Ιανουάριο του 2024 έως τον Ιούνιο του 2026, η διαφορά που δημιουργείται δεν χάνεται. Το υπερβάλλον ποσό λογίζεται υπέρ του οφειλέτη και συμψηφίζεται με τις δόσεις που απομένουν, περιορίζοντας είτε τη μηνιαία επιβάρυνση είτε τον χρόνο που χρειάζεται μέχρι την πλήρη εξόφληση.

Το όφελος για τον δανειολήπτη θα φανεί σε δύο επίπεδα. Πρώτα, στη μηνιαία δόση, η οποία θα πρέπει να προσαρμοστεί χαμηλότερα μετά τον συμψηφισμό και έπειτα, στη διάρκεια αποπληρωμής, καθώς η μείωση του υπολοίπου μπορεί να οδηγήσει σε ταχύτερη εξόφληση του δανείου.

Για πολλά νοικοκυριά που εξυπηρετούν επί χρόνια ρυθμισμένες οφειλές, ακόμη και μια μείωση στη μηνιαία καταβολή μπορεί να λειτουργήσει ως ουσιαστική ανάσα. Η παρέμβαση αποκτά ιδιαίτερη σημασία, επειδή αφορά δανειολήπτες που αποπληρώνουν τις οφειλές τους με βάση δικαστική απόφαση και βρίσκονται εδώ και χρόνια σε καθεστώς προστασίας του νόμου Κατσέλη.

Η ρύθμιση δεν αφορά όλες τις υποθέσεις που πέρασαν κάποτε από τον νόμο Κατσέλη, αλλά μόνο όσες παραμένουν ενεργές κατά την έναρξη ισχύος της διάταξης. Γι’ αυτό μένουν εκτός οι ρυθμίσεις που έχουν ήδη ολοκληρωθεί, καθώς και εκείνες που έχουν χαθεί επειδή ο δανειολήπτης σταμάτησε να καταβάλλει τις δόσεις που προέβλεπε η δικαστική απόφαση.

Σύμφωνα με την εικόνα που υπάρχει στην αγορά, στις περισσότερες χαμένες ρυθμίσεις δεν καταβαλλόταν κανένα ποσό, ενώ στις περιπτώσεις όπου υπήρχε μερική εξυπηρέτηση, οι servicers συνήθως δεν προχωρούσαν άμεσα στην έκπτωση του οφειλέτη από το καθεστώς της δικαστικής προστασίας.

Πηγή: imerisia.gr